زمان تقریبی مطالعه: 3 دقیقه
تفاوت سرمایهگذاری در طلا با سپرده بانکی در شرایط تورمی ایران
در شرایط تورمی، مهمترین معیار ارزیابی یک روش سرمایهگذاری، «بازدهی واقعی» است؛ یعنی میزان حفظ یا افزایش قدرت خرید پس از کسر تورم. در اقتصاد ایران که تورم مزمن و دو رقمی به یک واقعیت پایدار تبدیل شده، مقایسه بین سپرده بانکی و طلا اهمیت ویژهای پیدا میکند.
سپرده بانکی بهطور سنتی گزینهای کمریسک تلقی میشود، اما در دورههای تورم بالا، نرخ سود بانکی معمولاً پایینتر از نرخ تورم قرار دارد. این موضوع باعث میشود ارزش واقعی پول سپردهگذاریشده بهمرور کاهش یابد، حتی اگر در ظاهر سود اسمی دریافت شود.
در مقابل، طلا داراییای است که ارزش آن در بلندمدت تمایل به همحرکتی با تورم دارد. افزایش سطح عمومی قیمتها، کاهش ارزش پول ملی و رشد هزینههای تولید، همگی عواملی هستند که در نهایت میتوانند به افزایش قیمت طلا منجر شوند. به همین دلیل، طلا بیشتر نقش ابزار حفظ ارزش را ایفا میکند تا منبع درآمد ثابت.
از نظر نقدشوندگی، هر دو گزینه مزایا و محدودیتهایی دارند. سپرده بانکی دسترسی آسان به نقدینگی را فراهم میکند، اما برداشت زودتر از موعد میتواند منجر به کاهش سود شود. طلا نیز در اغلب شرایط بازار بهراحتی قابل فروش است، اما ممکن است در کوتاهمدت تحتتأثیر نوسانات قیمتی قرار گیرد.
ریسک سیاستگذاری نیز عامل مهمی در این مقایسه است. نرخ سود بانکی مستقیماً تحتتأثیر تصمیمات دولتی و سیاستهای پولی قرار دارد. در حالی که قیمت طلا بیشتر تابع عوامل جهانی، نرخ ارز و انتظارات تورمی است و کمتر به تصمیمات مقطعی وابسته است.
از منظر رفتاری، سپرده بانکی برای افرادی مناسب است که به جریان نقدی منظم و ثبات کوتاهمدت نیاز دارند. در مقابل، طلا برای افرادی منطقیتر است که اولویت آنها حفظ قدرت خرید در میانمدت و بلندمدت است و نوسانات مقطعی را میپذیرند.
در جمعبندی میتوان گفت در شرایط تورمی ایران، سپرده بانکی بیشتر نقش ابزار مدیریت نقدینگی را دارد، در حالی که طلا ابزار حفظ ارزش دارایی محسوب میشود. انتخاب بین این دو باید بر اساس هدف مالی، افق زمانی و میزان ریسکپذیری هر فرد انجام شود.