زمان تقریبی مطالعه: 3 دقیقه
مدیریت پرتفوی در شرایط بیثبات؛ مدل «۴ سبدی»
در بورس ایران، مشکل اصلی بسیاری از سرمایهگذاران انتخاب سهم نیست؛
ناتوانی در مدیریت پرتفوی در شرایط بیثبات است.
بازاری که:
– قوانینش ناگهان تغییر میکند
– ریسک سیستماتیک بالاست
– و مسیرها ناهموار است
به پرتفویی نیاز دارد که تابآور باشد، نه فقط پربازده روی کاغذ.
در این مقاله، یک چارچوب عملی معرفی میکنیم: مدل ۴ سبدی.
—
چرا تمرکز روی «یک استراتژی» خطرناک است؟
بسیاری از سرمایهگذاران:
– یا کاملاً نوسانگیرند
– یا کاملاً بلندمدت
– یا فقط بنیادی
– یا فقط منتظر یک سناریو
در بازار باثبات شاید جواب بدهد؛
در بورس ایران، یکبعدی بودن مساوی افزایش ریسک است.
مدل ۴ سبدی برای همین طراحی شده.
—
سبد اول: سبد دفاعی (بقا)
هدف: حفظ سرمایه
ویژگیها:
– نقد یا شبهنقد
– کمریسک
– انعطافپذیر
این سبد:
– سپر روانی سرمایهگذار است
– اجازه میدهد تصمیمها از سر اجبار نباشد
در شرایط بحرانی، این سبد مهمترین بخش پرتفوی است، نه کماهمیتترین.
—
سبد دوم: سبد بنیادی کمریسک (صبر هوشمند)
هدف: رشد آهسته اما قابل اتکا
ویژگیها:
– شرکتهای با ترازنامه سالم
– سود تکرارپذیر
– ریسک سیاستگذاری کمتر
این سبد برای «همیشه در بازار بودن» نیست؛
برای ماندن با فرض معتبر است.
—
سبد سوم: سبد فرصتمحور (سناریویی)
هدف: بهرهبرداری از عدمتعادلها
ویژگیها:
– وابسته به سناریو
– حساس به خبر و سیاست
– با حد ضرر مشخص
این سبد جایی است که:
– تحلیل اقتصاد سیاسی
– و درک زمانبندی
نقش اصلی را بازی میکند.
—
سبد چهارم: سبد پرریسک / تاکتیکی
هدف: بازدهی بالا با پذیرش ریسک
ویژگیها:
– حجم محدود
– افق کوتاهمدت
– بدون تعصب
این سبد نباید:
– بزرگ باشد
– یا به آن دلبستگی ایجاد شود
نقشش ابزار است، نه هویت پرتفوی.
—
چرا این مدل در بورس ایران جواب میدهد؟
چون:
– همه سرمایه را گرو یک روایت نمیگذارد
– اجازه خطا بدون نابودی میدهد
– واکنشپذیر است، نه خشک
در بازاری که «قطعیت» کمیاب است،
تنوع استراتژیک از تنوع سهم مهمتر است.
—
اشتباه رایج: همه سبدها شبیه هماند
اگر:
– هر چهار سبد به یک صنعت وابسته باشند
– یا به یک سناریو سیاسی
– یا به یک نوع تحلیل
مدل عملاً شکست خورده است.
تفاوت واقعی، نه اسمی، مهم است.
—
جمعبندی: پرتفوی را برای بقا بچین، نه فقط سود
در بورس ایران:
– همیشه فرصت هست
– اما همیشه زمان جبران نیست
مدل ۴ سبدی کمک میکند:
– زنده بمانی
– منعطف بمانی
– و فقط به «امید» تکیه نکنی
اول بقا، بعد بازده.
–
