زمان تقریبی مطالعه: 3 دقیقه
عنوان: نقدینگی بهعنوان شاخص تابآوری سیستم
تابآوری در کسبوکار و سرمایهگذاری، یعنی توانایی تحمل شوک، عبور از بحران و بازگشت به مسیر رشد پس از اختلال. بسیاری از مدیران تابآوری را با سود بالا، سهم بازار یا حجم داراییها میسنجند. اما شاخص نهایی تابآوری، نه سود است و نه دارایی، بلکه نقدینگی در دسترس است.
یک سیستم میتواند سودده باشد، اما اگر نقدینگی نداشته باشد، کوچکترین اختلال میتواند آن را از کار بیندازد. در مقابل، سیستمی که حتی سود محدودی دارد اما ذخیره نقدی سالم و جریان پایدار دارد، قادر است بحرانها را پشت سر بگذارد و حتی از دل آنها فرصت بسازد.
تابآوری نقدینگی از سه مؤلفه اصلی تشکیل میشود.
اول، ذخیره نقدی؛ پولی که برای شرایط اضطراری نگهداری میشود و وابسته به درآمد روزمره نیست.
دوم، جریان نقدی پایدار؛ ورودی پول از فعالیتهای اصلی بهگونهای که در شرایط سخت نیز دچار قطع یا افت شدید نشود.
سوم، انعطاف مالی؛ توانایی کاهش سریع خروج پول در مواقع لزوم، بدون تخریب ساختار اصلی سیستم.
سیستمهای شکننده معمولاً این سه مؤلفه را نادیده میگیرند. آنها موجودی نقدی را حداقل نگه میدارند، جریان نقدی را به تعداد محدودی مشتری یا پروژه پرریسک وابسته میکنند و هزینههای ثابت بالا ایجاد میکنند. نتیجه این رویکرد آن است که کوچکترین تأخیر در وصول مطالبات یا افزایش ناگهانی هزینه، کل سیستم را وارد وضعیت بحران میکند.
در مقابل، سیستمهای تابآور نقدینگی را بخشی از طراحی استراتژیک میدانند. آنها دقیقاً میدانند حداقل نقدینگی لازم برای بقا چقدر است و هرگز از آن خط عبور نمیکنند. همچنین با تنوعبخشی به منابع درآمد، وابستگی به یک جریان نقدی خاص را کاهش میدهند.
نکته کلیدی این است که تابآوری نقدینگی در تضاد با سودآوری نیست. برعکس، سیستمهای تابآور در بلندمدت معمولاً سودآورترند، زیرا در زمان بحران مجبور به تصمیمهای عجولانه، فروش دارایی با تخفیف یا پذیرش شرایط نامطلوب نمیشوند. آنها توان صبر، تحلیل و انتخاب زمان مناسب را دارند.
در نهایت، نقدینگی تنها داراییای است که در لحظه بحران واقعاً کار میکند. سود، داراییهای ثابت و حتی روابط قوی، نمیتوانند جای پول نقد را در زمان نیاز فوری بگیرند. به همین دلیل، هر تصمیمی که تابآوری نقدینگی را افزایش دهد، در اصل سرمایهگذاری روی بقای سیستم است.
تابآوری یعنی زمانی که دیگران مجبور به فروش هستند، تو توان خرید داشته باشی.
و این توان، فقط از نقدینگی میآید.
